logo czasopisma

Artykuły

Tom 62 Nr 3 (2026): Prawo i Więź

Irvinga L. Janisa teoria podejmowania złych decyzji w samorządzie terytorialnym, spółdzielczości i ruchach społecznych. Perspektywa socjologiczna

DOI:
https://doi.org/10.36128/azgjsj41
Przesłane
22 września 2025
Opublikowane
24 lipca 2026

Abstrakt

The aim of this study is to demonstrate how Irving L. Janis’s groupthink and bad decision-making are analyzed within sociology of law, as well as what their potential consequences may be in local government, cooperatives, and social movements. The analysis of this issue indicates that Irving L. Janis, in his analytical interpretation of groupthink, drew attention to certain regularities existing within groups, including the tendency to strive for consensus within the group becoming so strong that it suppresses realistic alternative assessments and critical thinking. The characteristics of groupthink syndrome include: a) the illusion of omnipotence, invincibility, infallibility, and self-confidence; b) group efforts to rationalize one's own actions; c) an unquestioned belief in the group's morality and professional ethics; d) stereotyping opponents of a given problem solution and treating them as enemies; e) direct pressure on group members to enforce compliance and conformist behavior; f) self-censorship of deviations from group consensus; g) a shared illusion of unanimity; h) the emergence of individuals who filter information and censor bad information.

Bibliografia

  1. Benedict Ruth, The Chrysanthemum and the Sword. Patterns of Japanese Culture. Boston: Houghton Mifflin Company, 1946.
  2. Domachowski Waldemar, „Czynniki ułatwiające a utrudniające proces integracji społecznej”, [w:] Wyzwania integracji społecznej w Polsce, red. Stefan Frydrychowicz. 35-52. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie, 2018.
  3. Domachowski Waldemar, „Syndrom grupowego myślenia”, [w:] Z zagadnień psychologii społecznej, red. Waldemar Domachowski, Stanisław Kowalik, Jolanta Miluska. 120-134. Warszawa: PWN, 1984.
  4. Dutkiewicz Tomasz, „Informacja podstawą planowania” Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Oficerskiej Wojsk Lądowych, nr 2 (2011): 38-45. file:///C:/Users/HP/Downloads/httpwww_wso_wroc_plimagesplikiwpikbnzn2011zn2201103dukiewicz%20(1).pdf.
  5. Esser James K., „Alive and Well After 25 Years. A Review of Groupthink Research” Organizational Behavior and Human Decision Processes, nr 2-3 (1998): 116-141. Doi: 10.1006/obhd.1998.2758.
  6. Griffin Ricky W., Podstawy zarządzania organizacjami. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2001.
  7. Harris Gardenia, „Groupthink Processes and Problems”, [w:] Global Encyclopedia of Public Administration, red. Ali Farazmand. 6083-6087. New York: Public Policy, and Governance, References Springer, 2022.
  8. Holska Agata, „Teoria podejmowania decyzji”, [w:] Zarządzanie, organizacje i organizowanie – przegląd perspektyw teoretycznych, red. Krzysztof Klincewicz. 239-252. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, 2016.
  9. Hovland Carl I., Artur A. Lumsdaine, Fred D. Sheffield, Studies in Social Psychology in World War II, t. III, Experiments on Mass Communication. Princeton-New York: Princeton University Press, 1949.
  10. Janis Irving L., Groupthink. Psychological Studies of Policy Decisions and Fiascoes. Boston: Houghton Mifflin Company, 1982.
  11. Janis Irving L., Victims of Groupthink. A Psychological Studies of Foreign-Policy Decisions and Fiascoes. Boston: Houghton Mifflin Company, 1972.
  12. Jaracz Marcin, Alina Borkowska, „Podejmowanie decyzji w świetle badań neurobiologicznych i teorii psychologicznych” Psychiatria, nr 2 (2010): 68-74. https://journals.viamedica.pl/psychiatria/article/view/29118.
  13. Kahneman Daniel, Amos Tversky, „Prospect Theory. An Analysis of Decision under Risk” Econometrica, nr 2 (1979): 263-291. Doi: 10.2307/1914185.
  14. Krztoń Waldemar, „Zarządzanie informacją w procesach decyzyjnych organizacji” Modern Management Review, nr 3 (2017): 83-94. Doi: prz.edu.pl/pl/pdf/zim/297.
  15. Kugiel Patryk, „Zamknięcie rozdziału – wycofanie wojsk USA z Afganistanu. Komentarz” Polski Instytut Spraw Międzynarodowych nr 32 (2021): 1-2. https://www.pism.pl/publikacje/Zamkniecie_rozdzialu__wycofanie_wojsk_USA_z_Afganistanu.
  16. Langer Ellen J., „The Illusion of Control” Journal of Personality and Social Psychology, nr 2 (1975): 311-328.
  17. Łypacewicz Stanisław, Kierownik i zespół. Warszawa: Wydawnictwo Związkowe CRZZ, 1971.
  18. Moczuk Eugeniusz, „Syndrom nieomylności w działaniach społecznych”, [w:] Dobre państwo - kryteria, wskaźniki, diagnoza i zalecenia, red. Bogdan Ney, Wojciech Gasparski, Witold Kieżun. 169-174. Warszawa: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźminskiego, 2004.
  19. Moczuk Eugeniusz, „Syndrom nieomylności w działaniach społecznych (na przykładzie samorządu terytorialnego)” Gospodarka-Administracja-Samorząd, nr 1 (2003): 38-44.
  20. Nosal Czesław S., Psychologia myślenia i działania menedżera. Wrocław: Wydawnictwo Akade, 2001.
  21. Piśniak Monika, „Ryzyko w teorii podejmowania decyzji” Zeszyty Naukowe Politechniki Częstochowskiej. Zarządzanie, nr 19 (2015): 116-126. https://sbc.org.pl/Content/358675/PDF/piśniak.pdf.
  22. Rebizant Waldemar, Metody podejmowania decyzji. Wrocław: Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, 2012.
  23. Roszkowska Ewa, Decyzje wielokryterialne i negocjacje. Wybrane aspekty teoretyczne i badania eksperymentalne. Białystok: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, 2021.
  24. Sorokin Pitirim A., Man and Society in Calamity. The Effects of War, Revolution, Famine, Pestilence upon Human Mind, Behavior, Social Organization and Cultural Life. New York: E. P. Dutton & Co., 1942.
  25. Stonern James A. F., R. Edward Freeman, Daniel R. Gilbert, Kierowanie. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, 1999.
  26. Stouffer Samuel A., Edward A. Suchman, Leland C. De Vinney, Shirley A. Star, Robin M. Williams, Studies in Social Psychology in World War II, t. I, The American Soldier. Adjustment during Army Life. Princeton-New York: Princeton University Press, 1949.
  27. Stouffer Samuel A., Artur A. Lumsdaine, Marion H. Lumsdaine, Robin M. Williams, M. Brewster Smith, Irving L. Janis, Shirley A. Star, Leonard S. Cottrell, Studies in Social Psychology in World War II, t. II, The American Soldier: Combat and Its Aftermath. Princeton-New York: Princeton University Press, 1949.
  28. Stouffer Samuel A., Louis Guttman, Edward A. Suchman, Paul F. Lazarsfeld, Shirley A. Star, John A. Clausen, Studies in Social Psychology in World War II, t. IV, Measurement and Prediction. Princeton-New York: Princeton University Press, 1950.
  29. Stróżyk Jarosław, „Strategiczne implikacje wycofania USA z Afganistanu. Porażka czy katastrofa?” Rocznik Strategiczny, nr 22 (2021): 405-419. https://wnpism.uw.edu.pl/wp-content/uploads/2022/09/Strategiczne_implikacje_Strozyk.pdf.
  30. Szczepański Jan, Elementarne pojęcia socjologii. Warszawa: PWN, 1972.
  31. Śmid Wacław, Leksykon menedżera. Kraków: Wydawnictwo Profesjonalnej Szkoły Biznesu, 2000.
  32. Tversky Amos, Daniel Kahneman, „Availability. A Heuristic for Judging Frequency and Probability” Cognitive Psychology, nr 2 (1973): 207-232. https://people.umass.edu/biep540w/pdf/Tversky%20availability.pdf.
  33. Tversky Amos, Daniel Kahneman, „Judgment under Uncertainty. Heuristics and Biases.” Science. New Series, nr 4157 (1974): 1124-1131. https://sites.socsci.uci.edu/~bskyrms/bio/readings/tversky_k_heuristics_biases.pdf.
  34. Wierzbicki Andrzej P., Teoria i praktyka wspomagania decyzji. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2018. https://www.goodtherapy.org/famous-psychologists/irving-janis.html.

Downloads

Download data is not yet available.