Pozamedyczne wyłączenia z obowiązku szczepień w Stanach Zjednoczonych.: Klauzula sumienia dla antyszczepionkowców? - Mirocha, Łukasz (PRAWO i WIĘŹ, 2022)
Artykuł ma na celu przedstawienie oraz analizę statusu wyłączeń światopoglądowych z obowiązku szczepień w Stanach Zjednoczonych, zwłaszcza odpowiedź na pytanie czy można je uznać za przykład klauzuli sumienia. Stosowana jest metoda formalno-dogmatyczna oraz historyczno-prawna. Autor lokalizuje ten problem w kontekście pojawiających się coraz częściej w różnych dziedzinach życia, motywowanych przekonaniami, roszczeń o wyłączenia z przepisów ogólnie obowiązujących. Artykuł prezentuje historyczne tło sprzeciwu wobec szczepień, pierwsze regulacje dotyczące obowiązku w tym zakresie i wyłączeń od niego. Przedstawione są argumenty przeciwników szczepień i wyniki badań socjologicznych dotyczących tej grupy. W odniesieniu do regulacji amerykańskich artykuł komentuje historyczny rozwój obowiązku szczepień w USA, ugruntowanie tego obowiązku w orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz pierwsze spory sądowe zaistniałe na tym tle. Stan prawny de lege lata omówiony jest z odwołaniem do współczesnego orzecznictwa. Zasygnalizowane są trendy rozwojowe w zakresie wyłączeń światopoglądowych z obowiązku szczepień. Autor przekonuje, że komentowane wyłączenia światopoglądowe należy uznać za przykład klauzuli sumienia, opierają się one na decyzjach stanowych ustawodawców i a ich stosowanie zawężone jest do osób powołujących się na względy sumienia w formie świeckiej lub religijnej.