Ochrona konsumenta i podwyższanie standardów bezpieczeństwa produktów traktowane jest przez zarówno europejskiego jaki i polskiego ustawodawcę jako jedna z priorytetowych wartości. Prawa konsumenta mają charakter uniwersalny w tym sensie, że każdy z nas na pewnym etapie jest konsumentem. Z uwagi na transformacje jakim poddawana jest światowa gospodarka, która obecnie nie składa się już wyłącznie z rynków krajowych działających bez wzajemnych powiązań, konieczne staje się wypracowanie wspólnych rozwiązań prawnych, o ponadpaństwowym charakterze. Zmiany te w szczególności obejmują wzrost handlu elektronicznego.
Unia Europejska wypracowała strategię jednolitego rynku cyfrowego dla Europy, która w swoim założeniu ma w sposób kompleksowy zająć się eliminacją istotnych barier dla rozwoju transgranicznego handlu elektronicznego w Unii, tak aby uwolniony został jego potencjał. Konsumenci europejscy mają mieć zapewniony lepszy dostęp do treści i usług cyfrowych, a europejscy przedsiębiorcy mają móc te treści i usługi w sposób łatwiejszy im dostarczać. Działania te mają na celu wzmocnienie unijnej gospodarki cyfrowej oraz pobudzenie ogólnego wzrostu gospodarczego.
W Polsce na straży praw konsumenta stoi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, organy Inspekcji Handlowej oraz odpowiednie organizacje chroniące praw konsumentów. Wysoki poziom ochrony wynika ponadto z działania organów międzynarodowych, w tym w szczególności europejskich instytucji ustawodawczych. Akty prawne wydawane przez organy unijne mają na celu ujednolicenie poziomu ochrony i prawa na terytorium Unii. W przedmiotowym zakresie za przykład wskazać należy dwie dyrektywy z zakresu prawa umów konsumenckich implementowane do prawa polskiego na początku 2023 r. – dyrektywę towarową i cyfrową, które w istotny sposób wpłynęły na uprawnienia konsumentów. Celem niniejszego artykułu jest pogłębiona ocena przepisów dotyczących praw konsumenta, ze szczególnym uwzględnieniem stanu prawnego przed i po nowelizacji przepisów ustawą z 4.11.2022 r., dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) oraz wpływu powyższych zmian na uprawnienia konsumentów.